VS of PA: wat zijn de verschillen?

Hbo geschoolde verpleegkundigen kiezen steeds vaker voor het relatief nieuwe beroep van verpleegkundig specialist (VS). Maar ook de opleiding tot physician assistant (PA) wordt vaker gevolgd. Wat zijn de verschillen en wat is nu precies een nurse practitioner (NP)?

VS en PA in Nederland

Sinds de jaren 90 van de vorige eeuw kwam er steeds meer behoefte aan taakherschikking van zorgprofessionals. Die behoefte was er wegens het groter wordende aanbod van patiënten. Artsen, die de eigenlijke behandelrelatie met de patiënt aangaan, hadden door deze drukte steeds minder tijd voor de hoog-complexe zorg. Er ontstond behoefte aan een professional die een behandelrelatie met patiënten aangaat binnen een specifieke patiëntengroep, inclusief de bijbehorende bevoegdheden en verantoordelijkheden. Deze VS en PA bevindt zich qua bevoegheid tussen de arts en de verpleegkundige. In het buitenland zijn de twee functies ook bekend.

Wat is een nurse practitioner?

Een nurse practitioner is eigenlijk de engelse vertaling voor verpleegkundig specialist. Het beroep heet in het buitenland dan ook nurse practitioner. In nederland worden de termen nog weleens door elkaar gehaald, maar zie je steeds vaker de naam verpleegkundig specialist. De opleiding heet altijd nog MANP en staat voor Master of Advanced Nursing Practice. Dus eigenlijk is nurse practitioner de oude naam voor de verpleegkundig specialist.

Wat zijn overeenkomsten tussen VS en PA?

De verpleegkundig specialist en physician assistant zijn twee beroepen die overeenkomsten hebben. Zij staan zoals gezegd qua bevoegdheid tussen de arts en de verpleegkundige. Zij zijn beiden in een bepaalde patiëntengroep of een bepaald specialisme gespecialiseerd en nemen taken van een arts over. Zij werken onder supervisie van een arts. De opleiding tot PA en VS zijn beiden te starten met een hbo diploma en enkele jaren relevante werkervaring. Sterke punten van een VS of PA zijn dat zij bijna altijd al verpleegkundige zijn en daardoor patiënten ook die typisch verpleegkundige aandacht kunnen geven, naast hun nieuw verworven medische positie.



 

Wat zijn de verschillen tussen VS en PA?

Hogeschool HAN, waar de opleiding tot zowel VS als PA gevolgd kan worden, vermeldt op haar website: “Bij een verpleegkundig specialist ligt de kern bij het verbeteren van zorg, naast het overnemen van medische taken. De verpleegkundig specialist is specialistisch inzetbaar op zowel medisch als verpleegkundig vlak.”
Over PA zegt het HAN het volgende: “Bij een physician assistant ligt de kern bij het zelfstandig uitvoeren van medische taken, waarmee de physician assistant de arts ondersteunt. ”

Enkele verschillen sommen we in een tabel op.

Verpleegkundig specialist Physician Assistant
Vooropleiding HBO verpleegkunde HBO verpleegkunde/
gezondheidszorg/paramedici
Duur opleiding 2 jaar (MANP) 2,5 jaar (NAPA)
Substitutie van zorg Zelfstandige medische diagnostiek en behandeling binnen geselecteerde patiëntencategorieën Zelfstandige medische diagnostiek en behandeling binnen het deelgebied van de geneeskunst
Kernactiviteit Patiëntenzorg, wetenschappelijk onderzoek, ketenzorg, innovatie Geneeskundige zorg
care vs cure? care cure
Domein Meestal (maar niet altijd) verpleegkundig Medisch

Waar kan ik de opleiding tot VS of PA volgen?

De opleidingen tot verpleegkundig specialist en physician assistant is in verschillende steden in nederland te volgen. Voor een volledig overzicht kun je kijken op onze pagina over de opleidingen tot verpleegkundig specialist of physician assistant.

2 Reacties

  1. Goedemorgen,

    Wat een duidelijke omschrijving! Ik zie alleen een ‘fout’ in de informatie; de master physician assistant mag ook gevolgd worden met de vooropleiding HBO-v

    Groet, Louise

Geef een reactie

Uw e-mailadres wordt niet gepubliceerd.


*